Het Autonieuws

Klassieker: Alfa Romeo Spider (Duetto)

Posted on 13. Aug, 2010 by Wouter Vastenhout in Klassiekers

De Amerikaanse speelfilm ‘The Graduate’ uit 1967 betekent de doorbraak voor de acteur Dustin Hoffman, maar ook voor de Alfa Romeo Spider.

In de film rijdt Hoffman rond in een rode 1600 Duetto. De aflopende achterkant zorgt ervoor dat de auto in thuisland Italië de bijnaam ‘Osso di Seppia’ krijgt, naar het bot van een zeekat (sepia) dat je gedroogd nogal eens in vogelkooitjes ziet liggen. Pininfarina is verantwoordelijk voor de delicieuze derrière van de Duetto, net als voor alle andere carrosseriedelen overigens. Amerikaanse bioscoopbezoekers die eind jaren zestig ‘The Graduate’ zien, denken na afloop: wat een veelbelovende acteur is die Dustin Hoffman toch, en: wat een geweldig leuke auto rijdt hij in. Het zorgt ervoor dat de Duetto aan de andere kant van de Grote Plas heel populair wordt. Alfa introduceert er zelfs een speciale ‘Graduate’-versie van de Duetto.

Zilver met rood leer, het maakt de Duetto nog mooier dan hij al is.

Een jaar voordat ‘The Graduate’ uitkomt, trekt Alfa in Europa op de Autosalon van Genève het doek van een kleine roadster met de aandrijving op de achterwielen die later een belangrijke rol in de film zou krijgen. Alfa geeft de auto geen naam, maar schrijft hiervoor een wedstrijd uit. Wie met de mooiste naam op de proppen komt, mag de auto houden. Het wordt Duetto. Omdat de open tweezitters van Alfa eigenlijk altijd de toevoeging Spider krijgen, wordt de Duetto in de volksmond al snel Spider Duetto of simpelweg Spider genoemd. De Duetto wordt aangedreven door een 1,6-liter benzinemotor met 80 kW (109 pk). Ook aanwezig: een handmatig bediende vijfversnellingsbak, schijfremmen en onafhankelijke voorwielophanging.

Dustin Hoffman moet genoten hebben tijdens de opnames van ‘The Graduate’.

“Het grappige aan deze versie zijn de aandoenlijke plastic kapjes over de koplampen”

De eerste update van de Duetto volgt al snel na zijn introductie. Alfa vervangt in 1968 de motor voor een iets sterker exemplaar (90 kW123 pk) met een slagvolume van 1.779 cc. Vanaf dat moment gaat de auto als 1750 Spider Veloce door het leven en niet langer als Duetto. Wel lullig voor de prijswinnaar die de naam heeft bedacht – en hem ongetwijfeld fan-tas-tisch vindt klinken – , maar het zij zo. Qua uiterlijk verandert er weinig. Alfa bevestigt de buitenspiegels op het portier in plaats van op het spatbord en monteert op de achterkant uiteraard een ander logootje, meer is het niet. De Europese versie krijgt een motor met twee dubbele carburateurs, de Amerikaanse variant een injectiemotor. Niet lang na de introductie van de 1750 Spider Veloce volgt een 1300-variant met een 1.290 cc motor van 89 pk (66 kW). Het grappige aan deze versie zijn de aandoenlijke plastic kapjes over de koplampen.

Ook de Yolanthe Sneijder van de jaren zeventig is helemaal weg van de Alfa Spider.

Alfa verwijdert in 1970 het schattige kontje van de Spider en vervangt het voor een verticaal afgesneden bips. Creatief als Italiaanse consumenten blijkbaar zijn, verzinnen ze meteen een nieuwe bijnaam: ‘Coda Tronca’ oftewel ‘afgeknotte staart’. De een vindt het mooi, de ander zegt dat de Alfa Spider nu wel heel erg veel lijkt op de 124 Spider van Fiat. De optimist voert aan dat door de nieuwe achterkant de bagageruimte toeneemt, maar daar zijn natuurlijk van die handige bagagerekjes voor in het leven geroepen. Veel leuker dan meer stouwruimte is dat Alfa in 1971 een groter blok in de Spider lepelt. De tweeliter motor levert 132 pk (97 kW) en geeft de 2000 Spider Veloce een topsnelheid van tegen de 200 km/uur. Alfa hanteert de 1300-versie, en verder keert de 1600 Spider terug. De typeaanduiding 1750 moet het veld ruimen, maar keert in 2009 terug op de Alfa 159 en, jawel, de Alfa Spider.

Met de derde generatie Spider slaat Pininfarina volgens velen de plank helemaal mis.

“Veel Spider-liefhebber kijken liever niet terug op 1983″

Veel Spider-liefhebbers kijken liever niet terug op 1983, het jaar waarin Alfa de derde generatie Spider aan het publiek voorstelt. Achterop de kont bevindt zich een zachte – je kunt hem met de hand indrukken – spoiler. Geen subtiel spoilerlipje, maar een forse spoiler die volgens velen afbreuk doet aan het verder ranke design van de Spider. Ook de grote zwarte bumpers vinden geen genade in de ogen van veel liefhebbers. Alfa moet echter wel. De bumpers zijn nodig om aan de steeds zwaarder wordende veiligheidseisen in Amerika te voldoen, een belangrijke afzetmarkt voor de Spider. Toch blijft de Spider een groot deel van zijn charme behouden, niet in de laatste plaats vanwege het aantrekkelijke design van de Duetto wat nog altijd de basis is. En ja hoor, wéér krijgt de Spider een koosnaampje, twee zelfs: ‘Aerodynamica’ en ‘Spoiler Spider’. Er is een 1.6 en een 2.0 met respectievelijk 104 pk (76 kW) en 128 pk (94 kW).

De pook steekt horizontaal het interieur in, een kenmerk van de Spider.

Twee versies van de derde generatie Spider springen eruit. De eerste is de ‘Quadrifoglio Verde’ (‘Klavertje Vier’): een extra sportief uitgedoste Spider getuige de zijskirts, de ‘dikkere’ bumpers en de speciale lichtmetalen wielen. Ook rust Alfa de ‘QV’ uit met kunstleren bekleding (echt leer is een optie). Verder is hij leverbaar met een hardtop om ook in de winter comfortabel te kunnen toeren. De auto is uitgerust met de motor van de Spider 2.0. De tweede uitvoering die opvalt, is alleen in Amerika leverbaar en gaat als ‘Graduate’ door het leven. Juist, vernoemd naar de film waarin het allemaal is begonnen voor de Spider. Dit is het instapmodel. De ruitjes moeten met de hand worden bediend en lichtmetalen wielen ontbreken. Wie bijbetaalt, krijgt airco en een radio. Wel is de ‘Graduate’ uitgerust met het tweeliterblok, op een bescheiden 1.6 zitten de Amerikanen in die tijd nu eenmaal niet te wachten.

Pininfarina neemt revanche met de fraai gelijnde laatste generatie Spider op basis van de Duetto.

“Het commentaar op het design van de derde generatie Spider zit Alfa niet lekker”

Het commentaar op het design van de derde generatie Spider zit Alfa niet lekker. Begin 1990 neemt Pininfarina revanche. Hij tekent de nieuwe Spider die – misschien op de Duetto na – als de mooiste van alle generaties wordt beschouwd. De grote spoiler is verdwenen. De zwarte kunststof bumpers maken plaats voor exemplaren die in de kleur van de carrosserie zijn gespoten en lopen vloeiend over in de rest van de auto. De achterlichten zijn met elkaar verbonden door een rood smal strookje kunststof en in de kofferklep zit een subtiel spoilertje verwerkt. Een plaatje! Het geheel ziet er strak uit zonder dat de veteraan zijn klassieke ‘looks’ heeft verloren. Complimenten voor Pininfarina die met deze auto het Spider-tijdperk op basis van de Duetto waardig afsluit. Er is een motor leverbaar, een tweeliter met 120 pk/88 kW. Concurrentie heeft de Spider nauwelijks. Fiat is gestopt met zijn 124 Spider en ook de MG B is naar de eeuwige jachtvelden. Alleen de MX-5 van Mazda zit de Spider in de weg, maar mist wel de Italiaanse charme van de Alfa.

Als dit de toekomst van de Spider is, kunnen wij niet wachten eer het zover is.

Het is 1993. De film ‘The Graduate’ is inmiddels een klassieker. Dustin Hoffman behoort tot de best betaalde acteurs van Hollywood. Hij heeft twee Oscars op zak, een voor zijn waanzinnig goede rol van de autistische Raymond Babbitt in de kaskraker ‘Rain Man’. Het is ook het jaar waarin het doek valt voor de Alfa Romeo Spider. In ieder geval voor de Spider op basis van de Duetto. Twee jaar later introduceert Alfa op de Autosalon van Genève de nieuwe Spider. Geen achterwielaandrijving meer, maar voorwielaandrijving. Geen compact roadstertje meer, maar een serieus forse cabriolet. Een tweezitter, dat dan weer wel. Het grootste probleem is misschien wel dat de Spider van meet af aan ook als coupé (GTV) is ontworpen. Hiermee verliest de Spider een groot deel van zijn nostalgische roadsterdesign. Een mooie auto? Ja, beslist. Maar een hartenbreker? Nee, dat niet. Ook de huidige Spider doet de oer-Spider niet vergeten. Daar is hij te zwaarlijvig voor en misschien ook wel te luxe en daardoor te duur. Toch is de 1750 Turbo een beste auto. Maar er gloort hoop aan de horizon: Pininfarina heeft met de prachtige 2uettottanta al een voorzet gegeven voor een nieuwe Spider. Zijn naam is geïnspireerd op die van de Duetto (…)

Dustin Hoffman scheurt er aardig op los in ‘The Graduate’ uit 1967:

De Duetto schittert ook in de film Vicky Cristina Barcelona uit 2008 van Woody Allen:

En ook de derde generatie Spider krijgt een filmrol toebedeeld, nu in de film Fletch uit 1985 met Chevy Chase achter het stuur:

Tags: alfa romeo, Duetto, Dustin Hoffman, Graduate, klassieker, spider